تالاب های ایران

تالاب های ایران

پردیس فناوری کیش_طرح مشاوره متخصصین صنعت و مدیریت_دپارتمان محیط زیست

تالاب های ایران

تنوع اقلیم، پستی و بلندی های فراوان، وجود دو دریای وسیع در شمال و جنوب کشور و گسترش وسیع تشکیلات زمین شناسی دوران سوم زمین شناسی که اغلب شور هستند، باعث شده که انواع مختلفی از تالاب ها، در ایران شناسایی شوند. در مجموع از ۴۲ نوع تالاب های طبیعی مشخص شده توسط کنوانسیون رامسر در سطح جهان، به جز تالاب های تندرا، بقیه در کشور ایران یافت می شوند. از جنگل های مانگرو و صخره های مرجانی گرفته تا دریاچه های کوهستانی و دشت های شور کویری همگی در این لیست قرار دارند. بیش از ۸۰ تالاب را در ایران می توان پیدا نمود. از این تعداد، ۲۴  مجموعه تالابی مختلف با مساحتی حدود ۱/۵ میلیون هکتار در فهرست کنوانسیون بین‌المللی رامسر ثبت شده است.

از طرفی ایران در مسیر دو کریدور اصلی مهاجرت پرندگان کره زمین قرار گرفته است. اهمیت تالاب های ایران به دلیل قرار گیری در مسیر دو کریدور اصلی مهاجرت پرندگان بسیار زیاد است. نام این تالاب های طبیعی را در پایین می خوانید:

۱- تالاب های آلا گل، آلماگل، آجی گل
۲- تالاب امیرکلایه
۳- مجموعه تالاب انزلی
۴- کولاب انتهای جنوبی هامون پوزک
۵- بندرکیاشهر و دهانه‏ سفیدرود
۶- دهانه رودهای گز و حرا
۷- دهانه‌ رود های شور، شیرین ومیناب
۸- آب بندان های فریدونکنار، ازباران و سرخ رود
۹- تالاب گاو خونی
۱۰- تالاب گمیشان
۱۱- تالاب های خلیج گواتر و حور باهو
۱۲- هامون صابری و هامون هیرمند
۱۳- خورخوران
۱۴- دریاچه قوپی
۱۵- تالاب قوریگل
۱۶- دریاچه ارومیه
۱۷- دریاچه پریشان و دشت ارژن
۱۸- شبه جزیره میانکاله و خلیج گرگان
۱۹- تالاب های نیریز و کمجان
۲۰- تالاب شادگان، خور الامیه و خور موسی
۲۱- جزیره شیدور
۲۲- تالاب های شورگل، یادگارلو و دورگه سنگی

تالاب از جمله مکان های گردشگری ایران می باشد که گردشگران زیادی را به خود جذب می کند. در ادامه به معرفی تالاب های ایران پرداخته شده است.

تالاب هورالعظیم

تالاب هورالعظیم بزرگ ترین تالاب خوزستان است. مساحت این تالاب ۱۱۸۰۰۰ هکتار بوده و منابع غنی جانوری و گیاهی در این تالاب وجود دارد.

این تالاب در مرز دو کشور ایران و عراق وجود دارد به طوری که یک سوم آن در ایران و دو سوم آن در عراق است.

انواع گیاهان شناور در این تالاب وجود دارند که از جمله آن می توان به نی، بردی و جگن اشاره کرد.

پستانداران، ماهیان و پرندگان مختلفی نیز در این تالاب زندگی می کنند.

این تالاب به دلیل خشکسالی و آتش سوزی های اخیر در معرض نابودی قرار دارد.

تالاب گمیشان

تالاب گمیشان به دلیل تنوع پراکنده گیاهان آبزی آن یک منبع ژنتیکی مهم و ارزشمند برای حفاظت از پرندگان،

گونه های آبی و گیاهان آبی است.

این تالاب در ۶۰ کیلومتری شمال غربی گرگان قرار دارد.

بیس از ۲۰ نوع ماهی و ۱۰۰ گونه پرنده در این تالاب موجود است که یکی از جذابیت های تالاب گمیشان می باشد.

این تالاب یک منطقه تفریحی و آموزشی است و سالانه تعداد زیادی بازدید کننده را در تمام فصول به خود جذب می کند.

 

تالاب امیرکلایه

تالاب امیرکلایه، تالابی بین المللی در استان سرسبز گیلان است.

وسعت این تالاب حدودو ۱۲۰۰ هکتار و عمق آن حدودا ۸۰ متر است.

ویژگی منحصر به فرد آن این است که آب آن برخلاف دیگر تالاب های استان گیلان، شیرین بوده و در یک کیلومتری دریا قرار گرفته است.

گونه های مختلف گیاهی و جانوری در این تالاب زندگی می کنند. یکی از این گیاهان که خاصیت دارویی نیز دارد، پسته دریایی است.

در زمستان، این تالاب میزبان پرندگان مهاجر می باشد. این تالاب در سال ۱۳۵۴ در فهرست تالاب های بین المللی قرار گرفته است.

تالاب انزلی

تالاب بین المللی انزلی، با وسعت ۲۰ هزار هکتار و حداکثر عمق ۵ متر، در جنوب غربی بندر انزلی قرار گرفته است.

این تالاب نه تنها در ایران، بلکه در جهان نیز شناخته شده است.

تنوع زیستی بالا و مناظر جذاب و شگفت نگیز، باعث شده است این تالاب به یکی از مقاصد گردشگران و طبیعت گردان تبدیل شود.

این تالاب که یک تالاب ساحلی محسوب می شود، توسط نیلوفرهای آبی که در سرتاسر این تالاب قرار گرفته اند،

به عنوان یکی از زیباترین تالاب های کشور شناخته می شود.

تالاب میانکاله

تالاب میانکاله که به عنوان بهشت پرنده نگری از آن یاد می شود، در شبه جزیره ای با همین نام قرار دارد.

این شبه جزیر، از شمال به دریای خزر، از جنوب به خلیج گرگان، از غرب به زاغمرز و از شرق به جزیره آشوراده اتصال دارد.

پرنده های مهاجر آبزی مانند پلیکان، غاز، فلامینگو و اردک در این تالاب یافت می شوند.

تالاب های آلاگل، آلماگل و آجی گل

تالاب آلاگل، تالاب آب شور است و بزرگترین دریاچه استان گلستان نز محسوب می شود.

ای تالاب در شهرستان گنبد کاووس قرار دارد.

مساحت تالاب آلاگل ۲۵ کیلوتر مربع بوده و حداکثر عمق این تالاب ۲.۵ متر است.

پرورش ماهیان آب شور، علی الخصوص ماهی کپور و سفید، در آلاگل رونق دارد.

تالاب آلماگل نیز در شهرستان گنبد کاووس قرار دارد و مساحت آن حدود ۲ کیلومتر مربع است.

هفت بند، آلاله آبی، جگن و نی از جمله گیاهان آبزی این تالاب هستند.

این تالاب به همراه دو تالاب آلاگل و آجی گل در سال ۱۳۵۴ در فهرست کنوانسیون حفاظت از تالاب ها قرار گرفت.

تالاب کانی برازان

این تالاب بین المللی در ۳۰ کیلومتری شمال شهر مهاباد قرار داشته و وسعت آن بیش از ۹۰۰ هکتار است.

کمیته ملی طبیعت گردی، تالاب کانی برازان را به عنوان اولین سایت پرنده نگری معرفی کرد. رودخانه مهاباد آب این تالاب را تامین می کند.

این تالاب پذیرای پرندگان مهاجری مانند پلیکان، حواصیل و قو می باشد.

تالاب زریوار

تالاب زریوار ( زریبار در زبان کردی) در غرب شهر مریوان و در فاصله ۳ کیلومتری آن واقع است.

این تالاب که به عنوان یکی از زیباترین و دیدنی ترین مکان های استان کردستان محسوب می شود،

آب شیرین بوده و در ارتفاع ۱۲۸۵ متری از سطح دریا قرار دارد.

سریوفیلیوم و سراتوفیلیوم از جمله پوشش های گیاهی این تالاب هستند که گیاهانی شناور می باشند.

آبزیان، پرندگان و پستانداران مختلفی نیز در این تالاب و اطراف آن زندگی می کنند.

تالاب نیریز و کمجان

تالاب نیریز در شرق شهر شیراز واقع است.

تالاب نیریز از دو دریاچه بختگان و ظشک بوجود آمده است.

این تالاب در کنوانسیون تالاب ها ثبت شده است.

در اطراف دریاچه، درختان پسته به وفور یافت می شود.

گونه های جانوری نیز مانند قوچ، گرگ، شغال و گربه وحشی در این منطقه زندگی می کنند.

تالاب کمجان در فاصله ۷۰ کیلومتری شیراز واقع شده است.

این تالاب نیز با توجه به اهمیت خود در کنوانسیون تالاب ها به ثبت رسیده است.

بر طبق آخرین مطالعات بیش از ۱۰۰ گونه از انواع پرندگان در این تالاب مشاهده و شناسایی شده اند.

تالاب چغاخور

تالاب چغاخور در استان چهارمحال و بختیاری قرار گرفته است.

این تالاب به عنوان یکی از مهمترین زیستگاه ها برای ماهی بومی زاگرس، آفانیوس ولادیکووی، در نظر گرفته شده است.

مساحت این تالاب ۲۳۰۰ هکتار و ارتفاع آن از سطح دریا ۲۱۰۰ متر است.

این تالاب یکی از مقاصد جذاب برای طبیعت گردان محسوب می شود.

تالاب میقان

تالاب میقان، در نزدیکی شهر اراک و در استان مرکزی واقع شده است.

ارتفاع این تالاب از سطح دریا ۱۷۰۰ متر است. وسعت این تالاب ۲۵ هزار هکتار می باشد که شامل دریاچه، بخش های کویری و دشت های اطراف است.

این تالاب میزبان پرندگان مهاجر است.

درنا جمعیت بالایی در این تالاب دارد و به همین علت این تالاب اهمیت زیادی پیدا کرده است.

همچنین این تالاب بزرگترین منبع سولفات سدیم را در اختیار دارد.

به دلیل تجمع درناها در تالاب میقان، ۱۵ آبان روز درنا نامگذاری شده است.

تالاب پریشان

دریاچه پریشان به عنوان یکی از بزرگترین دریاچه های آب شیرین ایران و حتی خاورمیانه شناخته می شود که در شهرستان کازرون واقع شده است.

در کنوانسیون رامسر، این دریاچه به عنوان تالاب ثبت شده است.لازم به ذکر است این تالاب بین المللی، منطقه حفاظت شده محسوب می گردد.

ارتفاع این تالاب از سطح دریاها، ۸۲۰ متر و وسعت آن ۴۳۰۰ هکتار است. ماهی سرخه، ماهی زردک،

مار ماهی آب شیرین و ماهی پرک، ۴ نوع ماهی بومی تالاب پریشان می باشند.

به دلیل خشکسالی های اخیر، قسمت عمده ای از این تالاب خشک شده است.

تالاب گاوخونی

تالاب گاوخونی در شرق شهر اصفهان واقع شده است.

رودخانه زاینده رود در انتهایی مسیر خود به این تالاب می ریزد.

گاوخونی، یک باتلاق نمکی با درصد نمک ۳۱ درصد است و میانگین عمق آن ۱ متر است.

رودخانه زاینده رود که از ارتفاعات زاگرس سرچشمه می گیرد، برای رسیدن به این تالاب مسیر ۳۰۰ کیلومتری را طی می کند.

این باتلاق، به دلیل خشکسالی های اخیر و مشکلات کم آبی با خشکسالی مواجه شده است.